( 1 ) نيمروزى بود . رداى خود را بر در خانه‌اش مىگستردم و مىنشستم و باد بر من گرد و غبار مىافشاند و چون آن مرد از خانه به در مىآمد مرا مىگفت : اى پسر عموى پيامبر چرا تو آمده‌اى ؟ حق بود پيش من بفرستى تا به حضورت آيم . و مىگفتم : نه ، من سزاوارترم كه به حضور تو بيايم . و از او سؤال مىكردم . گويد ، آن مرد انصارى چندان زنده ماند كه ديد مردم به پرسيدن مسأله بر گرد من حلقه زده‌اند . پس از آن همواره مىگفت : اين جوان از من عاقل‌تر و دورانديش‌تر بود . از محمد بن عمرو از ابو سلمة ، از ابن عبّاس برايم نقل كردند كه مىگفته است * چنين دريافتم كه احاديث رسول خدا ( ص ) بيشتر نزد انصار است . پس گاه به خانهء مردى از انصار مىرفتم و او را خفته مىيافتم و اگر مىخواستم بيدارش كنم ، بيدار مىشد ، ولى همچنان بر در خانه‌اش مىنشستم و باد گرد و غبار بر من مىافشاند و چون از خواب بر مىخاست من آنچه مىخواستم مىپرسيدم و پس آن گاه باز مىگشتم . محمّد بن عبد اللّه اسدىّ از سفيان ثورى ، از سالم بن ابو حفصة ، از ابو كلثوم نقل مىكند كه مىگفته است * چون ابن عبّاس را در گور كردند ، محمد بن حنفيّه گفت : امروز ربّانى اين امّت درگذشت . محمد بن عمر [ واقدى ] از عبد الرحمن بن ابو الزناد ، از پدرش ، از عبيد اللّه بن عبد اللّه بن عتبة نقل مىكند كه مىگفته است * ابن عبّاس در چند خصلت گوى از همه مردمان ربوده بود : به علم گذشتگان و فقه ، كه نياز به انديشيدن داشت ، و راى و علم و بذل و بخشش ، و من هيچ تنى را به احاديث رسول خدا داناتر از او و به قضاوت ابو بكر و عمر و عثمان و فقه و شعر و ادب و تفسير قرآن و حساب و مسائل ارث و امور گذشته و راى درست آگاه‌تر از او نديدم . روزى مىنشست و جز از فقه تدريس نمىكرد و روزى تأويل و روزى از جنگهاى رسول خدا و روزى از شعر و ادب عرب و روزى از ايّام عرب سخن مىگفت ، و هرگز نديدم كه دانشمندى به حضور او بيايد مگر اينكه براى او فروتنى كند ، و هر كس در هر چيزى از او سؤال مىكرد او را بر آن دانشمند و آگاه مىيافت . محمد بن عمر [ واقدى ] از داود بن جبير نقل مىكند كه مىگفت * از ابن مسيّب شنيدم كه مىگفت ابن عبّاس داناترين مردم است . محمد بن عمر [ واقدى ] از ابو بكر بن عبد اللّه بن ابو سبرة ، از موسى بن سعد ، از عامر بن سعد بن ابى وقّاص نقل مىكند كه مىگفته است * پدرم را شنيدم كه مىگفت : هيچ كس را